Γραμματοσειρά

Μια κουβέντα για τα Media με τον Στέλιο Κούλογλου

Το Gazzetta Weekend Journal συνάντησε στο Στρασβούργο τον Στέλιο Κούλογλου για μια συζήτηση γύρω από τις εξελίξεις στο χώρο της δημοσιογραφίας. ΑΠΟΣΤΟΛΗ: ΘΑΝΟΣ ΣΑΡΡΗΣ.

Έχοντας γράψει πολλά χιλιόμετρα στη δημοσιογραφία και το ρεπορτάζ και έχοντας κάνει εκπομπές-διαμάντια, που έχουν μείνει στην ιστορία, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Στέλιος Κούλογλου παρακολουθεί τις εξελίξεις στα ΜΜΕ με το ίδιο ενδιαφέρον, αλλά πλέον χωρίς την άμεση, καθημερινή τριβή με το χώρο. 

Το Gazzetta Weekend Journal τον συνάντησε στο Στρασβούργο και συζήτησε μαζί του γύρω από τον... πονεμένο χώρο των Media. Οι τηλεοπτικές άδειες, οι παρεμβάσεις στο έργο των δημοσιογράφων και οι διώξεις που γίνονται με την αυτόφωρη διαδικασία, το μέλλον της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Ο Στέλιος Κούλογλου απαντά σε όλα, εναποθέτοντας τις ελπίδες του για το μέλλον στη νέα γενιά. 

Κύριε Κούλογλου, αρχικά θα θέλαμε ένα σχόλιο για την εξέλιξη στο ζήτημα των τηλεοπτικών αδειών.

«Θεωρώ ότι η απόφαση του ΣτΕ ήταν θείο δώρο για την κυβέρνηση, γιατί διαφορετικά θα αναγκαζόταν να κλείσει σταθμούς και να ρίξει μαύρο, με αποτέλεσμα να έχει πολιτικό κόστος πολύ μεγαλύτερο από την απόφαση αυτή, που επίσης είχε πολιτικό κόστος γιατί συνιστά μια ήττα για την κυβέρνηση. Αποδεικνύεται ότι ο αριθμός των 4 σταθμών δεν ήταν σωστός, δεν έπαιρνε υπόψιν του την ήδη διαμορφωμένη κατάσταση και το status quo στην Ελλάδα. Γενικά δημιούργησε περισσότερους εχθρούς, παρά βοήθησε».

Μπορούσαν να γίνουν διαφορετικά οι κινήσεις της κυβέρνησης;

«Θα μπορούσαν να γίνουν διαφορετικά, να λάβει η κυβέρνηση υπόψιν την ήδη διαμορφωμένη κατάσταση. Καταρχήν έπρεπε να μπει τάξη. Δεύτερον να πληρώσουν. Αλλά δεν χρειαζόταν να είναι τέσσερις οι σταθμοί. Ήταν κάπως αυθαίρετο, περιόρισε πολύ, μεγάλωσε τον ανταγωνισμό και δημιούργησε περισσότερους εχθρούς. Αυτό νομίζω ήταν το λάθος, κατά τα άλλα η πρόταση της κυβέρνησης να ρυθμίσει το τοπίο ήταν σωστή».

Ποια είναι η γνώμη σας για τις παρεμβάσεις στο έργο των δημοσιογράφων; Αναφερθήκατε στην άμεση κατάργηση του νόμου που προβλέπει το αυτόφωρο για τα αδικήματα περί Τύπου...

Πρέπει να αλλάξει ένας μεταξικός νόμος ο οποίος προβλέπει το αυτόφωρο, την αυτόφωρη σύλληψη δημοσιογράφων για αδικήματα περί Τύπου. Είναι αστείο, δηλαδή δεν υπάρχει κανένας λόγος να γίνεται αυτό το πράγμα. Είναι ένας μεταξικός νόμος και είναι και υποκριτική η στάση της αντιπολίτευσης που τόσα χρόνια δεν το κατάργησε. Από την άλλη, θα πρέπει η κυβέρνηση να προχωρήσει στην κατάργησή του. Τώρα, από εκεί και πέρα, όλα αυτά που λέγονται περί υπογείων σχεδίων της κυβέρνησης να ελέγξει τα Μέσα, τα θεωρώ αστεία. Εδώ η κυβέρνηση δεν μπορεί να ελέγξει την Αυγή, που  βγαίνει με δημοσκοπήσεις κατά της κυβέρνησης. Είναι αστείο! Μια μεγάλη ιστορία γίνεται τώρα με τον ΔΟΛ, αλλά κι εκεί είναι υποκριτικό. Γιατί μέχρι τώρα άκουγα εκκλήσεις, τάδε διανοούμενους να ζητάνε από την κυβέρνηση να παρέμβει για να μην κλείσει ένα ιστορικό συγκρότημα και τώρα που η κυβέρνηση προσπαθεί να διευκολύνει κάπως τα πράγματα, λένε ότι θέλει να ελέγξει το συγκρότημα. Μα το συγκρότημα δεν θα το ελέγξει. Η κυβέρνηση δεν θα βάλει λεφτά, ούτε είναι δυνατόν να κινητοποιηθούν οι παλιοί μηχανισμοί μέσω των τραπεζών. Ούτε οι τράπεζες το θέλουν και όποιος το κάνει αυτό θα βρεθεί εκτεθειμένος. Ο,τι είναι να γίνει θα γίνει μέσα από ένα μεγάλο χρηματοδότη. Αυτός που θα έχει τις μετοχές θα καθορίσει και την πολιτική του Μέσου. Τώρα τι φωνάζει ο Βενιζέλος; Αν θέλει, ας τον πάρει αυτός να τον κάνει κεντροδεξιό...».

Υπάρχει στην υπόλοιπη Ευρώπη προσπάθεια χειραγώγησης του τύπου και ανάλογοι νόμοι; 

«Αυτός ο νόμος ο δικός μας είναι άλλου τύπου, κατάλοιπο άλλων εποχών. Δυστυχώς κανείς δεν φρόντισε και επίτηδες για να το καταργήσει, για να το χρησιμοποιεί. Για να κρέμεται σαν δαμόκλειο σπάθη πάνω από τον δημοσιογράφο. Στην Ουγγαρία και την Πολωνία υπάρχει πρόβλημα, όπου οι κυβερνήσεις είναι ακροδεξιές και παίρνουν πραγματικά μέτρα περιορισμού της ελευθερίας του Τύπου. Αυτά ως προς την Ε.Ε, γιατί υπάρχει και το μεγάλο πρόβλημα της Τουρκίας βέβαια».

Η τεχνολογία που αλλάζει εντελώς τον τρόπο που ασκείται η δημοσιογραφία, επηρεάζει και αρνητικά τη φύση της; Όσον αφορά την εις βάθος έρευνα, την ταχύτητα που έχει φέρει το διαδίκτυο, κτλπ...

«Ναι, δεν θα έλεγα ότι δεν διευκολύνει την σε βάθος έρευνα, αλλά ούτε και την σε βάθος ανάγνωση. Γιατί και οι αναγνώστες θέλουν να διαβάζουν γρήγορα κείμενα και η έρευνα προϋποθέτει βασικά πόρους. Αυτή τη στιγμή το ίντερνετ είναι ένα μέσο που έχει επιβληθεί ως μέσο δωρεάν. Αυτό είναι το μεγάλο πρόβλημα». 

Στο εξωτερικό βλέπουμε μέσα όπως πχ οι Times, να έχουν γίνει συνδρομητικά και να έχουν ανταπόκριση. Στην Ελλάδα μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο; 

«Πιστεύω πως ναι. Κάποια στιγμή έτσι θα γίνει, γιατί διαφορετικά δεν μπορούν να συντηρηθούν σάιτ που να αποτελέσουν την εναλλακτική λύση στις εφημερίδες. Να έχουν δηλαδή πλήρες ρεπορτάζ, να καλύπτουν όλα τα θέματα. Τα περισσότερα σάιτ, επειδή οι πόροι τους είναι περιορισμένοι, αρκούνται στην αναπαραγωγή της δημοσιογραφίας, στην παραγωγή κάποιου πρωτότυπου υλικού, αλλά όχι στην πλήρη έρευνα σε βάθος, που σημαίνει ότι παίρνεις ένα δημοσιογράφο στην Ελλάδα του λες μια βδομάδα, στο εξωτερικό μπορεί και να του πεις ένα χρόνο, για να δουλέψει ένα μόνο θέμα. Αυτά δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή, αλλά κάποια στιγμή θα γίνουν. Αν δεν γίνουν, θα έχει πρόβλημα όλο το σύστημα. Δεν είναι ελληνικό πρόβλημα, είναι παγκόσμιο, γιατί ακόμα και σάιτ με πολύ μεγάλη επισκεψιμότητα είναι ελλειμματικά, όπως ο guardian για παράδειγμα. Ελάχιστα είναι τα επιτυχημένα συνδρομητικά σάιτ, την ίδια στιγμή που οι εφημερίδες και τα άλλα Μέσα αιμορραγούν».

Είστε αισιόδοξος για την απεξάρτηση της διαπλοκής από τη δημοσιογραφία ή θα υπάρχει για πάντα;

«Το διαδίκτυο έχει ανοίξει περιθώρια για την διακίνηση πληροφορίας, με την προϋπόθεση βέβαια ότι είναι αλήθεια γιατί κυκλοφορούν πολλές ψεύτικες ειδήσεις. Αυτό δεν υπήρχε παλιότερα, είναι πιο δύσκολο πλέον να την ελέγξεις την πληροφορία. Από την άλλη μεριά, η κρίση του Τύπου που προκαλείται και από το ίντερνετ, δεν βοηθάει την κατεύθυνση της ερευνητικής δημοσιογραφίας. Έχουμε δύο αντιφατικά φαινόμενα, ένα θετικό και ένα αρνητικό. Δεν ξέρω ποιο τελικά θα επικρατήσει. Θεωρώ ότι ακόμα κι αν περιοριστεί ο αριθμός των λέξεων, θα υπάρχει πάντα η ανάγκη των αποκαλύψεων και των καλών αναλύσεων, με δεδομένο ότι ο έντυπος Τύπος μπορεί να περιοριστεί αλλά ποτέ δεν θα σταματήσει».

Περιμένατε κάτι διαφορετικό από το πόρισμα της εξεταστικής για τα ΜΜΕ, το τελικό μέρος του οποίου ανακοινώνεται μεν τη Δευτέρα, ωστόσο υπάρχει μια παραδοχή για προβληματικό σύστημα δανειοδότησης;

«Δεν περίμενα κάτι διαφορετικό. Είναι πράγματα που τα ξέραμε αλλά τώρα τα βλέπουμε με στοιχεία και αριθμούς. Οι τράπεζες χρηματοδοτούσαν τα ΜΜΕ για να υποστηρίζουν τις κυβερνήσεις που ζητούσαν με την σειρά τους από τις τράπεζες να χορηγούν νέα δάνεια,  με μεγάλο ρίσκο και χωρίς επαρκείς εγγυήσεις. Και να σκεφτεί κανείς ότι υγιείς επιχειρήσεις δεν μπορούσαν να δανειστούν ούτε ευρώ. Πρόκειται για το αμαρτωλό τρίγωνο, κάτι σαν το πορνό της πολιτικής μας ζωής». 

Πώς βλέπετε το μέλλον της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα;

«Το βλέπω πολύ μαύρο. Έχουν συγκεντρωθεί σαν απειλητικά σύννεφα μια σειρά από παράγοντες. Είναι η κρίση του Τύπου που είναι διεθνής, αλλά στην Ελλάδα ήταν μια φούσκα που τελικά έσκασε. Επίσης, δεν υπάρχει παράδοση ερευνητικής δημοσιογραφίας στην Ελλάδα, που να έχει δημιουργήσει μια παράδοση στενής σχέσης αναγνωστών με τα Μέσα. Εμείς, τα Μέσα Ενημέρωσης, χάσαμε τη δεκαετία του 2000 την είδηση του αιώνα, ότι δηλαδή η Ελλάδα χρεοκοπεί. Κι αυτό έχει προσβάλει αρνητικά την αξιοπιστία που είχαμε. Από την άλλη μεριά υπάρχει μια καινούργια γενιά δημοσιογράφων, οι οποίοι είναι πολύ πιο καταρτισμένοι. Έχουν σπουδές, ξέρουν γλώσσες ,κοιτάζουν προς το εξωτερικό. Οι προηγούμενες γενιές ήταν σε μια άλλη δημοσιογραφία και ένας από τους λόγους της κρίσης ήταν πως το επάγγελμα ήταν κλειστό και συντεχνιακό. Παλιότερα περισσότερο, αλλά ποτέ δεν άνοιξε πλήρως. Άρα πιστεύω ότι αν αυτή η γενιά βρει ένα κανάλι για να δουλέψει τότε μπορεί να φέρει και καλύτερα πράγματα».

 

twitter Newsroom

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ facebook

LINKS